درباره اقتصاد امریکا

 

 

^{قبل از هرچیز باید بگویم که منبع بخش عمده ای از داده های آماری که دراین نوشته مورد استفاده من قرارگرفته است کتاب « سیاره پونزی»است که میچ فیرشتاین نوشته و در ۲۰۱۲ برای اولین بار چاپ شده است. منابع دیگررا به جای خویش به دست خواهم داد.}

 

^{طرح پونزی:}

^{برای این که بتوانیم وضعیت کنونی اقتصاد امریکا و شماری دیگر از اقتصادهای سرمایه داری را بهتر درک کنیم باید ابتدا به ساکن مختصری درباره طرح پونزی بگویم. این طرح که نامش را از یک امریکائی-ایتالیائی تبار به میراث برده است طرحی است که ممکن است دیرو زود داشته باشد ولی سوخت و سوز ندارد. یعنی سرانجام فرو می پاشد.} 

تجربه برزیل در استراتژی توسعه جایگزینی واردات

 

 

^{دو چهره از توسعه برزیل وجود دارد، یکی همزیستی صنعت رقابتی در سطح جهان با بخش‌های راکد و مورد حمایت و دیگری همزیستی کشاورزی مدرن با بخش کشاورزی سنتی با بهره‌وری پایین. بسیاری از مردم برزیل با وضعیت و روند نابرابر توسعه مواجه بوده و معتقدند برزیل به عنوان کشوری مطرح می‌شود که رشد بدون توسعه را تجربه کرده است. به‌رغم نابرابری بسیار زیاد، برزیل از نظر اقتصادی و اجتماعی پیشرفت کرده است و نباید آن را در ردیف کشورهایی مانند پاکستان یا عربستان سعودی دانست که در سطح رشد و سرمایه‌گذاری یکسان، توسعه اجتماعی کمتری داشته‌اند.}

چرا رئیس کل باید اقتصاددان باشد؟

^{تفاوت ریاست بانک تجاری و مرکزی}

 

 

 

 

 

 

 

^{بانک مرکزی با بانک‌های تجاری، تفاوت ماهوی دارد از این منظر ریاست هر دو نیز متفاوت است. لزومی ندارد که رئیس یک بانک تجاری اقتصاددان باشد. او مثلاً اگر در حوزه مالی تحصیل کرده باشد و دارای سال‌ها سابقه در این زمینه باشد، شاید بهتر از یک اقتصاددان بتواند بانک را اداره کند. رئیس یک بانک تجاری به دنبال آن است تا سود بانک خویش را افزایش دهد و تمام دانش و توان و ارتباطات وی مصروف آن می‌شود تا منفعت اقتصادی را نصیب بانک خود کند. اما رئیس بانک مرکزی ماموریت دیگری دارد. بانک او اگرچه دارای ترازنامه است، اما سود برای بانک مرکزی امر صوری است و وی نیازمند آن نیست که به فکر سودآوری بانک مرکزی باشد. او قدرتی دارد که هیچ کس را یارای آن نیست. وی می‌تواند در یک چشم به‌هم‌زدن پول چاپ کند و از این روی وی را چه به فکر سودآوری؟}

افغانستان و مسیر گام به گام توسعه

 

^{واقعیت که بر همه مُبرهن بوده و هیچ کسی نمی تواند از آن چشم پوشی نماید، توسعه نیافتگی افغانستان است. برخی کشورها به صورت نامتوازن به توسعه دست یازیده اند، بدین معنا که به توسعه اقتصادی دست یافته اما به توسعه سیاسی و فرهنگی دست نیافته اند یا برعکس. افغانستان به صورت کلی توسعه نیافته باقی مانده است. به لحاظ اقتصادی، سیاسی و فرهنگی توسعه نیافته است و در حالی که دیگر کشورها به خصوص کشورهای اروپایی و غربی به پیشرفت های خوبی دست یافته است، چالش های عدیدة در برابرش خود نمایی می نماید.}

دوران سرمایه داران سنتی در اقتصاد ایران به پایان رسید؟/ چه کسانی سرمایه داران نوین ایرانی می شوند

مدیرانی با اعتقاد اقتصادی نزدیک به جریان « تکنوکرات» ها و با نگاه سیاسی نزدیک به هیچ دولتی و با دیدگاه های اصلاح طلبانه نه در سیاست که در اقتصاد حاکمان دهه بعدی اقتصاد ایران می شوند.

بهراد مهرجو : سرمایه داران سنتی ایران یا همان بازاریان مسلمان، از سپهر سیاست و اقتصاد ایران خارج شده اند. کمی پیش تر از ، دو شنبه هفته گذشته که میان سعید لیلاز به عنوان نماینده ای از جناح راست اقتصاد و چپ سیاست و اسدالله عسگراولادی به عنوان نمادی از جناح راست اقتصاد و راست سیاست، مجادله ای برسر قضاوت در مورد اقتصاد ایران در 5 دهه گذشته رخ دهد، نسخه یک طبقه، یک گروه و یک فکر در پارلمان بخش خصوصی اقتصاد ایران پیچیده شده بود. مجادله در پارلمان بخش خصوصی تنها پرونده یک فکر، یک سبک زندگی، یک نسل و یک جریان قدرت در اقتصاد ایران را به بایگانی فرستاد و از تلی از خاک را روی آن ریخت.

مدل تجارت خارجی

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

از جمله افرادی که به بحث پیرامون تجارت خارجی و آثار آن در توسعه اقتصادی پرداخته است، می‌توان به ماینت⁽¹⁾ اشاره کرد. او در تحلیل‌های خود به طرح عوامل مؤثر در جلوگیری از «آثار انتشار» پرداخته و تأثیر این پدیده‌ها را در توسعه اقتصادی مورد بحث قرار داده است. ماینت مراحل توسعه اقتصادی یک کشور عقب مانده را به سه مرحله تقسیم می‌کند و با استفاده از این مراحل ایده اصلی خود را جهت دستیابی به توسعه اقتصادی بازگو می‌کند.

نسبت میان مشارکت و توسعه

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

به واقع توسعه از چه سخن می‌گوید؟ سال‌ها این واژه بر مفاهیمی چون رشد، درآمد سرانه و ... دلالت داشت. مفاهیمی که توسعه را معنایی صرفاً اقتصادی- در اصطلاح متعارف آن – بخشیده بودند. اما تجربیات دهه‌های 50 و 60 میلادی این واقعیت را روشن ساخت که توسعه، مفهومی فراتر از دست‌یابی به درآمد سرانه‌ی بالاتر را در دلِ خود دارد، چیزی که از کیفیت زندگی و وضعیت نابرابری‌ها سوال می‌کند.

چین مدرن

^{اصلاح قوانین سرمایه‌گذاری کلید توسعه اقتصادی چین}

 

 

 

 

 

 

 

^{سرمایه‌گذاری مستقیم خارجی عاملی بسیار مهم در افزایش نرخ رشد اقتصادی و صنعتی و ارتقای فرصت‌های شغلی در هر کشوری است. این عامل در کشورهایی که در مسیر صنعتی شدن حرکت می‌کنند و برای توسعه زیرساخت‌های شهری و صنعتی نیازمند سرمایه‌های خارجی هستند اهمیت بیشتری دارد. اهمیت این مساله به اندازه‌ای است که هر‌ساله سیاست‌های مختلفی از طرف دولت‌ها و مقامات مسوول برای تقویت فضای سرمایه‌گذاری در کشور و جذب سرمایه‌های خارجی تدوین می‌شود که برخی کارآمد هستند و برخی دیگر توانایی جذب سرمایه‌ها را ندارند.}

اسمیت نهادگرا ؟

 

^{آیا میان نظریات مطرح‌شده اسمیت در دو کتاب «نظریه احساسات اخلاقی» و «ثروت ملل» تناقض وجود دارد؟}

 

 

 

 

 

 

 

بسیاری اسمیت را به عنوان اقتصاددانی لیبرال می‌شناسند که بنیانگذار مکتب کلاسیک بود. مکتب کلاسیک به مدت حدود یک قرن بر گستره علم اقتصاد حکمفرما بود، تا آنکه در اواخر قرن نوزدهم انقلاب مارژینال به وقوع پیوست و از دل آن مولود تازه‌ای به نام مکتب نئوکلاسیک زاده شد. مکتبی که خود را دنباله‌رو راه اسمیت می‌دانست و طرفداران آن ادعا می‌کردند که تفسیر آنها، تفسیر درست از اسمیت است. اما در اوایل قرن بیستم و تحت رهبری اقتصاددان آمریکایی، تورستین وبلن، رویکرد جدیدی نسبت به علم اقتصاد گام در عرصه نهاد

پیش شرط های توسعه اقتصادی ایران

موضوع توسعه در واقع بعد از جنگ جهانی دوم مطرح شد، در آن زمان «شوم پیکر» مدل توسعه جهان را به سه قطب جهان اول، جهان دوم و جهان سوم تقسیم کرد. وی مسیر توسعه اقتصادی جهان اولی را که شامل اروپا، امریکا، استرالیا و ژاپن بودند از طریق اقتصاد آزاد یا اقتصاد کاپیتالیسم می دانست. جهان دومی ها را جهان کمونیستی همچون کشورهای شوروی سابق، کره شمالی، چین و کوبا معرفی می کرد و برنامه ریزی متمرکز و توسعه صنایع بنیادی آنها را با سرمایه گذاری دولتی و به صورت اقتصاد سوسیالیستی تعریف می کرد.

کیک اقتصاد‌؛ واقعی و تقلبی

ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ‌ ﯾﮏ ﮐﺸﻮﺭ ﻣﺜﻞ ﯾﮏ ﮐﯿﮏ ﺧﻮﺷﻤﺰﻩ ﺍﺳﺖ. ﺳﻬﻢ ﻫﺮﮐﺲ ﺑﺮﺷﯽ ﺍﺳﺖ، ﻭﻟﯽ ﻫﻤﻪ ﺑﺮﺵ بزرگ‌تری ﻣﯽ‌ﺧﻮﺍﻫﻨﺪ؛ ﻫﺮﺳﺎﻝ ﻫﻢ ﺑﺮﺷﯽ بزرگ‌تر ﺍﺯ ﺳﺎﻝ ﭘﯿﺶ ﻣﯽ‌ﻃﻠﺒﻨﺪ. ﺑﻬﺮﻩ‌ﻭﺭﯼ ﺑﺎﻻ ﺍﺯ ﻧﯿﺮﻭﯼ ﮐﺎﺭ ﻭ ﺳﺮﻣﺎﯾﻪ، ﺗﻮﺍﻡ ﺑﺎ ﺭﺷﺪ ﻓناﻭﺭﯼ، ﺗﻮﻟﯿﺪ ﺍﺭﺯﺵ ﺍﻓﺰﻭﺩ‌‌ﻩ ﻣﯽ‌ﮐﻨﺪ. این‌گونه ﮐﯿﮏ ﺍﻗﺘﺼﺎﺩ‌ ﯾﮏ ﮐﺸﻮﺭ ﻣﺮﺗﺒﺎ بزرگ‌تر ﻣﯽ‌ﺷﻮﺩ‌ ﺗﺎ ﻫﻤﻪ ﺭﻭﺯ ﺑﻪ ﺭﻭﺯ ﺑﻬﺮﻩ ﺑﯿﺸﺘﺮﯼ ﺑﺒﺮﻧﺪ، ﺍﻣﺎ ﺑﻌﻀﯽ وقت‌ها ﻣﺸﮑﻞ ﭘﯿﺶ می‌آید‌. ﺳﺎﺩ‌ﻩ‌ﺗﺮﯾﻦ ﺭﺍﻩ بزرگ‌تر ﮐﺮﺩ‌‌ﻥ ﮐﯿﮏ، ﺍﺿﺎﻓﻪ ﮐﺮﺩ‌ﻥ ﺟﻮﺵ ﺷﯿﺮﯾﻦ ﯾﺎ ﻣﺨﻤﺮ ﺑﻪ ﻣﺨﻠﻮﻁ ﺍﺳﺖ و ﺣﺎﺻﻞ ﻣﺘﻮﺭﻡ ﺷﺪﻥ ﮐﯿﮏ ﺍﺳﺖ که ﻣﻐﺬﯼ ﻧﺸﺪﻩ، ﻓﻘﻂ ﭘﺮ ﺍﺯ ﻫﻮﺍ اﺳﺖ. ﭼﺎﭖ ﭘﻮﻝ ﻭ ﺍﻓﺰﺍﯾﺶ ﻧﻘﺪﯾﻨﮕﯽ ﭼﻨﯿﻦ ﺳﯿﺎﺳﺘﯽ ﺍﺳﺖ. ﮐﯿﻔﯿﺖ ﺯﻧﺪﮔﯽ ﻋﻤﻮﻡ ﺭﺍ ﺍﻓﺰﺍﯾﺶ ﻧﻤﯽ‌ﺩ‌ﻫﺪ، ﻓﻘﻂ ﺻﻔﺮﻫﺎﯼ ﺟﻠﻮﯼ قیمت‌ها ﺯﯾﺎﺩ‌ ﻣﯽ‌ﺷﻮﺩ‌. ﺣﻘﻮﻕ‌ﻫﺎ ﺑﯿﺸﺘﺮ ﺍﺳﺖ؛ ﻭﻟﯽ ﭼﻮﻥ ﺑﺎﺩ‌ ﻫﻮﺍ.

نقش بانک‌های تجاری در تأمین مالی تولید و تجارت

^{بانک‌ها از طریق عقود اسلامی مشارکتی از جمله مشارکت مدنی، منابع کوتاه‌مدت در اختیار بنگاه‌های تولیدی اقتصادی برای تامین سرمایه در گردش قرار می‌دهند.}

عقــود مبادلاتی نیز در جهت تامین منابع کوتاه‌مدت برای سرمــایه در گـــردش بخش بازرگانی هستند. ماهیت بانک‌های تجارتی نیز به طور کلی استفاده از منابع کوتاه‌مدت سپرده‌گذاران در جهت تامین منابع کوتاه‌مدت بنگاه‌های اقتصادی و نیازهای کوتاه‌مدت مردم است.

اقتصاد سیاسی

^{تصاد سیاسی عبارتست از علم قوانین تولید و توزیع نعمات مادی در مراحل مختلف تکامل جامعه انسانی. به تدریج با رشد جامعه و مناسبات اجتماعی و اقتصادی اهمیت علم اقتصاد نیز بیشتر شد.}

 

^{اقتصاد سیاسی یک روش مطالعه علمی درباره پدیده‌های اجتماعی است. این رهیافت بر وجود ارتباط میان مولفه‌های سیاسی و اقتصادی در شکل دادن به پدیده‌های اجتماعی مبتنی است. به همین دلیل اگرچه اغلب زیرمجموعه علم اقتصاد دانسته می‌شود، باید آن را چیزی فراتر از علم اقتصاد محض دانست. اقتصاد سیاسی Political EconomyWiki یا به شکل اختصاری PE است، اما علم اقتصاد Economics. مثلاً برای تحلیل رفتار انتخاباتی طبقات مختلف به منافع اقتصادی آن طبقات رجوع می‌شود و یا تأثیر اقتصادی یک تصمیم گیری سیاسی مورد مطالعه قرار می‌گیرد.}

مقاله اقتصادی: نظریه اقتصادی

چکیده:

در دنیای واقعی واحدهای بازرگانی تحت شرایط عدم اطمینان فعالیت می کنند. لذا امر پژوهش در رابطه با تقاضای واحد تولیدی از اهمیت اساسی برخوردار است ، بدین منظور در این تحقیق پس از مطالعه مبانی نظری و تئوریک مربوط به تقاضا و اطلاعات اخذ شده در رابطه با واحد اقتصادی مورد مطالعه به مسایل و مشکلات عمده در امر تقاضا پرداخته می شود و در نهایت به استراتژی لازم جهت برنامه ریزی تولید و توسعه محصول و سایر شرایط اشاره می گردد.و به این نتیجه دست پیدا می کنیم که با توجه به مشکلات مشاهده شده در بنگاههای اقتصادی می توان به فقدان چهارچوب علمی و نظری، در واحدهای اقتصادی در اقتصاد ایران اشاره نمود که باعث به هدر رفتن بسیاری از منابع اقتصادی   می گردد.و اینجاست که اقتصاد مدیریت به عنوان شاخه ای از علم اقتصاد مدیریت به تصمیم گیری واحدهای اقتصادی کمک می کند و آن را در جهت گام برداشتن به هدف مخصوص خویش سوق می دهد.

تجربه موفق مالزی در اتخاذ سیاست‌های توسعه

دلایل موفقیت مالزی در روند توسعه را در مواردی همچون اصلاح ساختار مدیریت توسعه اقتصادی و نظارت دولت، راهبرد توسعه صادرات، خصوصی‌سازی، سرمایه‌گذاری خارجی و بسیج منابع داخلی، الگو قرار دادن ژاپن و کره‌جنوبی و تعامل فعال با سایر کشورهای جهان می‌توان جستجو کرد. از سوی دیگر، با توجه به توسعه اقتصادی حاصل شده و نیز رشد طبقه متوسط در این کشور، فرایند توسعه سیاسی و دموکراسی به عنوان عامل تداوم بخش توسعه اقتصادی، در حال تعمیق و گسترش می‌باشد. مالزی تا پیش از سال 1970، کشوری فقیر محسوب می‌شد و بیش از 49 درصد مردم در‌ فقر مطلق به سر می‌بردند. این کشور در آن زمان، به طور عمده مواد خام و کشاورزی شامل قلع، نفت، کائوچو، و روغن نخل تولید می‌کرد. درآمد سرانه‌ مالزی در زمان استقلال حدود 250 دلار و سهم تولیدات صنعتی در صادرات‌اش، ناچیز و در حد 13 درصد بود.

درس‌های بحران اقتصادی ایران در سال 92-1391

هرگاه چالش‌ها و بحران‌های اقتصادی، مورد بازشناسی علمی قرار گیرند، متضمن درس‌ها و تجارب ارزشمندی هستند که می‌توانند مانع هزینه‌زایی‌های جدید گردند. با توجه به اینکه در سال‌های 92-1391 کشور شاهد افزایش شدید نرخ ارز، تشدید تحریم‌های مالی و نفتی، کاهش شدید نرخ رشد اقتصادی به میزان 5.8- و افزایش نرخ تورم بوده است، می‌توان آنها را نمادهایی از چالش و یا بحران اقتصادی محسوب نمود.

هرچند که رخدادهای سیاسی سال 1392 زمینه ساز عدم تشدید بحران گردید، اما باید در پی بازشناسی دلایل وقوع چالش‌های مزبور بود و از آنها درس گرفت و تجربه اندوخت. بعبارت دیگر محورها و نکاتی که در وقوع چالش و یا بحران نقش داشته‌اند، باید مدنظر نخبگان سیاسی قرار گیرد، تا آنها بار دیگر تکرار نگردند.

جنگ ایدئولوژی، جنگ اقتصاد / پیامدهای اقتصادی جنگ سرد

 

 

 

 

 

 

 

^{جنگ سرد تاثیر ژرفی بر جنبه‌های مختلف جامعه آمریکا در طول قرن بیستم داشت. تنش میان دو قدرت بزرگ، آمریکا و شوروی، پس از جنگ جهانی دوم به تنشی جهانی بدل شد. تفاوت اساسی و آشکار جنگ سرد با دیگر جنگ‌ها این بود که جنگ سرد صرفاً شامل درگیری‌ها و مداخله‌های نظامی نمی‌شد بلکه جنگ‌های رسانه‌ای و تبلیغاتی را نیز در‌بر می‌گرفت. جنگ‌های کره و ویتنام نمونه‌های بارز مداخله نظامی توسط آمریکایی‌ها به نام مبارزه با گسترش کمونیسم هستند. با این حال، این درگیری‌ها به اندازه درگیری‌های فرهنگی، سیاسی و اقتصادی دوران جنگ سرد بر سیاست داخلی و خارجی آمریکا اثرگذار نبوده‌اند.}

چرا نظرات گری بکر مهم بود؟

 

 

 

 

 

 

 

 

 

^{بسیاری از اقتصاددانان معاصر گری بکر را اثرگذارترین و لااقل یکی از مهم‌ترین متفکران اندیشه اقتصادی در ۱۰۰ سال گذشته می‌دانند. بکر یکی از اولین اقتصاددانانی بود که حوزه اقتصاد را به حوزه‌های دیگر علوم انسانی گسترش داد. تا پیش از آن تصور غالب این بود که حوزه‌هایی مانند علوم اجتماعی، جرم‌شناسی، حقوق، ازدواج و خانواده حوزه‌هایی هستند که از حیطه نظر اقتصاددانان خارج است و عمده دلیل چنین تصوری عدم وجود مدل‌های مبتنی بر تصمیم عقلایی بود که بتواند پدیده‌های معمول در این حوزه‌ها را توضیح دهد. گری بکر با ارائه اولین مدل‌های کلاسیک مبتنی بر تصمیم‌گیرنده‌های عقلایی، مرزهای دانش اقتصاد را برای همیشه جابه‌جا کرد.}

دولت الکترونیک و نقش آن در توسعه

 ^{توجه به آمار و رشد گرایش اقتصاد جهان به تجارت الکترونیک وجود مولفه های مکمل آن مثل بانکداری الکترونیک و دولت الکترونیک یک ضرورت انکارناپذیر است.}

^{مقدمتا به سه نکته اشاره می شود.}

^{۱) یکی از مباحثی کلانی که در حال حاضر اقتصاد ایران با آن روبه رو است واگذاری فعالیت های اقتصادی و کاهش تصدی گری دولت در تولید و اداره بنگاه های اقتصادی ( اجرای اصل ۴۴ قانون اساسی) است. در این راستا نقش تجارت و دولت الکترونیک غیر قابل انکار است.}

جنگ، صلح و نظریه بازی‌ها

^{کاربرد نظریه بازی‌ها در علوم سیاسی و روابط بین‌الملل}

 

 

 

 

 

^{استفاده از نظریه بازی‌ها در زمینه علوم سیاسی در قالب حوزه‌های مشترکی از قبیل توزیع عادلانه، اقتصاد سیاسی، انتخاب عمومی، چانه‌زنی جنگ، نظریه سیاست اثباتی و نظریه انتخاب عمومی متمرکز شده است. در هرکدام از این حوزه‌ها، محققان مدل‌های تئوری بازی‌هایی را مطرح کرده‌اند که در آن مدل بازیکنان اغلب در قالب رای‌دهندگان، دولت‌ها، گروه‌های خاص ذی‌نفع و سیاستمداران نشان داده می‌شوند.}